Nu iedereen weer langzaam wakker wordt uit de uitzinnige euforische roes die de val van het kabinet-Bruin I heet, is het tijd voor de broodnodige analyse. Hoewel we morgen pas weten wat er gaat gebeuren, wanneer Rutte naar de koningin gaat en iets zal proberen te doen qua voorleggen van plannen aan oppositiepartijen, zijn een paar dingen al wel duidelijk.
Zo ziet het er naar uit dat het in de nabije toekomst afgelopen is met de invloed van Geert Wilders op regeringsbeleid. Dat is iets waar iedereen dankbaar voor mag zijn. Het lijkt me niet dat CDA en VVD, hoe machtsgeil ze ook zijn, nog eens met deze onbetrouwbare populist in zee zullen gaan. Dit was ook iets wat heel veel mensen, van links tot rechts, voorspeld hadden; en de verlaging van de Nederlandse kredietrating, schade aan het vertrouwen van de financiële markten en de verhoging van de kosten om te lenen komen dan ook geheel voor de rekening van CDA en VVD.
De afkeer van “links” bij deze partijen was zo groot dat ze het risico op een kabinetscrisis en een onbestuurbaar land, door met een puur op partijbelang gericht figuur in zee te gaan, voor lief hebben genomen. Nu zitten we allemaal met de brokken.
In datzelfde stramien kan nu dan ook geconstateerd worden dat Maxime Verhagen als een van de grootste mislukkelingen uit de Nederlandse politiek de geschiedenis in zal gaan. Hij is de man onder wiens leiding het CDA van de grootste partij van het land naar een schlemielige 10 zetels is gegaan. Omdat er zo nodig over rechts geregeerd moest worden. Verhagen, en de 60 procent van het partijcongres, hebben verkeerd gegokt en het is in hun gezicht ontploft. Het was hem gisteren aan te zien. Maar ik denk niet dat er veel mensen zijn met medelijden voor deze falende machiavellist. Toedeloe.
Daarbij komt dat het CDA op dit moment leiderloos is. Ik ben erg benieuwd met wie ze de verkiezingen in zullen gaan. Als ze echt helemaal getikt zijn, dan benoemen ze Henk Bleker. Dat zal het dus wel worden.
De uitkomst van deze verkiezingen lijken op dit moment enigszins voorspelbaar. De VVD zal met overmacht als grootste uit de bus komen, en de SP stoomt op naar mogelijk tweede partij van het land. Het leek me dat daarom Rutte er gisteren redelijk relaxed bij stond: hij wordt toch wel weer premier. De vraag is of er een coalitie te smeden valt. Als je Stef Blok bij Buitenhof ziet, dan merk je dat de weerzin en afkeer voor alles wat “links” van de VVD zit bij iemand als hem heel diep zit. Het is te hopen dat de rechterkant van de Nederlandse politiek nu eindelijk over haar eigen schaduw heen kan stappen.
Want het kabinet-Rutte was feitelijk de laatste uitwas van de Fortuyn-revolutie. Men heeft nu eens geëxperimenteerd met een radicaal-rechts kabinet. Qua beleid is er niet veel tot stand gekomen; dit kabinet excelleerde in het bestrijden van zogenaamde “linkse hobby’s”, en het verlenen van douceurtjes aan de zijn vingers aflikkende rechtse kiezer. Daarbij heeft het zich voortdurend opgesteld als representant van één kant van het land, en met zorg getracht de andere van zich te vervreemden. Mark Rutte is nooit een premier van alle Nederlanders geweest, maar alleen van rechts. Er zou voor 18 miljard bezuinigd worden, maar hier hebben nauwelijks hervormingen bij gezeten (waar bijvoorbeeld D66 al jaren voor pleit), en vooral pesterijen en het aanpakken van de zwakkeren in de samenleving. Boerkaverbod, 130 kilometer op de snelweg, dat soort shit. Pas met het Catshuisakkoord, dat op zichzelf niet heel slecht klonk, zou er iets aan hervormingen op de woningmarkt en in de AOW gedaan worden. Maar dat is nu te laat. VVD en CDA verwijten Wilders gebrek aan politieke moed, maar zelf hebben ze steevast vanaf de formatie geweigerd belangrijke hervormingen door te voeren. Als dat was gebeurd, bijvoorbeeld in de hypotheekrenteaftrek – en dat had gekund door met normale partijen in zee te gaan – zaten we nu niet in de begrotingsellende.
De halsstarrigheid van de zogenaamde verantwoordelijke bestuurderspartijen, kortom, om enerzijds tot een in de samenleving breed gedragen coalitie te komen, en anderzijds structurele hervormingen door te voeren in plaats van kaasschaafbezuinigingen en rancunemaatregelen, hebben Nederland in de huidige bestuurlijk en economisch deprimerende situatie gebracht. Nogmaals applaus. Maar Wilders is nu out, en we kunnen, als we willen, weer normaal gaan doen. Bijvoorbeeld door na verkiezingen tot een regering te komen die niet sterk ideologisch naar één kant geprofileerd is. Die niet uitblinkt in het stigmatiseren en buitensluiten van hele bevolkingsgroepen. Die zich niet belachelijk maakt in Europa en de wereld. Die hecht aan een gezonde begroting, maar ook aan sociale cohesie. En die boven alles gebaseerd is op een redelijk tot elkaar komen van verschillende stromingen in de Nederlandse politiek.
We hebben ooit eens zo’n kabinet gehad. Het was diep in de jaren negentig… Toen het altijd zomer was, en Nederland één groot feest. Het heette…
p.s. Dit laatste is meer een geintje, een gebbetje. Van mij hoeft er niet per se Paars te komen. Maar het lijkt me zeer, zeer wenselijk dat er een regering komt die in een of andere hoedanigheid VVD en/of CDA met PvdA, D66 dan wel GroenLinks combineert. Het is klaar met het rechtse spelen in de speeltuin.
p.p.s. Ik heb sterk het vermoeden dat Wilders over z’n hoogtepunt heen is. Wat wil die man nou eigenlijk? Z’n partij rafelt aan alle kanten uiteen, en hij zal nooit meer in de positie komen waar hij nu gezeten heeft. Kan hij niet beter à la Ayaan een baantje bij een denktank in de V.S. regelen? Ik kan me voorstellen dat je het op een gegeven moment zat bent om het vehikel te zijn van verongelijkte mensen die toch nooit meer tevreden zullen worden. Wilders gelooft duidelijk niet in de teksten die hij uitkraamt; maar waar hij het nou eigenlijk nog voor doet, is mij een raadsel.
De PVV-leider verwijt linkse politieke partijen een „vals politiek spelletje” te spelen om zo te proberen munt te slaan uit de aanslagen in Noorwegen en wordt hij gedemoniseerd door linkse politici als PvdA-leider Job Cohen. Hij zegt dat er een ‘hetze’ tegen hem wordt gevoerd.
Onder anderen Cohen en GroenLinks-Tweede Kamerlid Tofik Dibi wezen Wilders er de afgelopen week op dat Breivik, de Noor die de aanslagen bekend heeft, net als de PVV’er waarschuwt voor de vermeende islamisering van de samenleving.
(…)
Wilders is niet van plan zich voor ‘links’ te verantwoorden. „Ze kunnen allemaal de boom in. Allemaal.”
„En de waarheid moet gezegd worden omdat islamknuffelaars als Cohen van de Partij van de Arabieren die problemen hebben veroorzaakt en stelselmatig hebben genegeerd”, aldus Wilders. „Tegen Cohen en de rest van links Nederland zeg ik: niet mijn woorden, maar uw zwijgen over de gevaren van de islam heeft negatieve invloed.” Volgens de PVV-leider is er geen sprake van haatzaaien zoals in een rechtszaak tegen hem ook is vastgesteld.
Eerder al liet Wilders in een persverklaring weten helemaal niets met Breivik te maken te willen hebben. Hij noemt de dader van het bloedbad in Noorwegen ‘een eenzame verknipte idioot’.
Als er nou één kant van het debat ingehouden gereageerd heeft op de gebeurtenissen in Noorwegen, dan is het wel wat Wilders noemt ‘links’. Niemand, op wat Joop-reaguurders na, heeft Wilders de schuld of verantwoordelijkheid voor die daad in de schoenen geschoven.
Het enige waar van links tot gematigd rechts op gewezen is, is dat hij en zijn geestverwanten met het uitdragen van hun ideologische wereldbeeld een dreigende sfeer creëren waarin voor sommigen het gebruik van geweld niet ver weg meer kan zijn.
Geert Wilders, echter, gaat gewoon op de oude voet verder. Daarin gesteund door de enige krant die in Nederland door miljoenen mensen gelezen wordt.
In verschillende media wordt de dader van de slachtpartij in Noorwegen, Anders Breivik, nog altijd ‘extreem’-rechts en christelijk-’fundamentalistisch’ genoemd. Dit gebeurt gelukkig steeds minder, naarmate het duidelijker wordt dat Breivik in principe een vrij doorsnee versie van de nieuw-rechtse ideologie van het afgelopen decennium aanhangt. Wat hij in het eerste deel van zijn manifest schrijft, is tegenwoordig tamelijk mainstream.
Gisteren heb ik een tijdje het 1500 pagina’s tellende boekwerk 2083 (pdf) zitten lezen. Eén van de dingen die gelijk opvalt is dat Breivik zich expliciet distantieert van wat normaliter bekend staat als extreem-rechts: het (neo-) nazisme en het fascisme. Hier wil hij helemaal niets mee te maken hebben. Breivik noemt zichzelf daarentegen voortdurend een ‘cultureel-conservatief’, soms een ‘conservatief-nationalist’, en doet moeite zich te onderscheiden van andere rechtse stromingen.
En het klopt: wie het manifest van Breivik leest, komt teksten tegen die niet verschillen van die al tien jaar gedebiteerd worden op GeenStijl, op de Dagelijkse Standaard, in Elsevier, in de Telegraaf, door de LPF, de PVV, en in toenemende mate ook binnen VVD en CDA. Breivik had lid van de Edmund Burke Stichting kunnen zijn, of de SGP-jongeren. Zo ziet hij er trouwens ook uit, met z’n blonde coup en Lacoste-truien. Breivik past naadloos binnen de opkomst van het ‘nieuwe conservatisme’ van de eenentwintigste eeuw.
Dit conservatisme is sterk ideologisch getint, en zoals iedere ideologie heeft het een eigen geschiedbeeld. Dat gaat als volgt: door heel Europa hebben linkse elites ter veiligstelling van gesubsidieerde baantjes massa-immigratie en islamisering in de hand gewerkt. De islam, bovendien, is uniform radicaal en gewelddadig. De linkse elites zijn dus eigenlijk landverraders.
Dit geschiedbeeld wordt in Nederland al een decennium lang consequent en stelselmatig verkondigd in rechtse media en blogs zoals GeenStijl, DDS, Elsevier en andere bovengenoemde. Ooit was het randdenken, een retorisch wapen van Pim Fortuyn tegen de Paarse regenten. Maar inmiddels is het een in steen gebijtelde ideologie worden, die fungeert als geloofsbrief voor wie serieus genomen wil worden ter rechterzijde. Lees maar eens een column van Martin Bosma, of sla eens een Telegraaf open. Echo’s ervan zijn zelfs terug te vinden in de speech van Maxime Verhagen. “Links” is verantwoordelijk voor alles wat fout is in dit land, en dat al sinds de jaren zestig; de multiculturele samenleving, massa-immigratie en islamisering zijn daar de belangrijkste consequenties van.
Dat het pure fictie is – er bestaat geen monolithische linkse elite die alle macht in handen heeft; CDA- en VVD-regeringen hebben evenzeer bijgedragen aan de massa-immigratie; met die demografische islamisering valt het reuze mee – doet er niet toe. Een ideologie is een gesloten systeem dat geen behoefte heeft aan nuanceringen.
Dus lezen we in 2083 zeer uitgebreid hoe de ‘linkse ideologie’ (in Breiviks woorden consequent ‘cultureel Marxisme’ genoemd) vanaf de jaren zestig de universiteiten, de wetenschap, de ambtenarij, de journalistiek en de politiek heeft overgenomen, vanaf de Frankfurter Schule tot de opkomst van gender studies, van de overname van publieke omroepen tot het invoeren van een vak als naaien op school. Er zijn volgens Breivik over heel Europa politieke partijen die niets liever willen dan de multiculturele samenleving invoeren. Dit zijn allemaal zaken die even goed door Bart-Jan Spruyt, Afshin Ellian, Joshua Livestro of Martin Bosma geschreven hadden kunnen zijn. Dit geschiedbeeld, ooit radicaal, is tegenwoordig gemeengoed op nieuw-rechts, en in toenemende mate ook op rechts.
Waar Breivik in verschilt met al deze mensen, uiteraard, is de gewelddadige consequenties die hij aan zijn ideologie verbindt. Waar het eerste deel van zijn boekwerk leest als een tamelijk complex en goed geïnformeerd verhaal (wel veel copy-paste), excelleert het tweede deel in wreedheid en gruwelijkheid. Hij beschrijft zonder veel omwegen hoe je het beste kunstmestbommen maakt, een Kevlar-harnas en wapens koopt; hoe politici, journalisten en wetenschappers vallen in Categorie A,- B,- en C-landverraders die je het beste en masse kunt vermoorden; welke muziek je daarbij het beste via je oordopjes kunt luisteren (vocal trance en epische Scandinavische muziek); hoeveel linkse verraders en moslims er per West-Europees land vermoord moeten worden, en dat je ook in staat moet zijn vrouwen, ‘zelfs aantrekkelijke’, te vermoorden. Dit alles in het kader van de heroprichting van de Tempeliers, als paramilitaire orde die West-Europa moet heroveren op de linkse multiculturele elites die het land ten koste van de eigen bevolking wil islamiseren.
“Anders kun je beter weer een nieuwe rechtse blog beginnen”, zo schrijft Breivik.
Het is duidelijk dat Wilders, noch de PVV, noch (nieuw-) rechtse opiniemakers of bloggers op enige wijze schuldig zijn aan de daden van deze figuur. Ze zijn ook niet verantwoordelijk. Maar door hun voortdurende, stelselmatige hameren op een gesloten ideologie, op een wereldbeeld dat aan elkaar hangt van ‘linkse elites’ en ‘multikul’, van ’EUSSR’ en ‘policor’ tot ‘dhimmitude’, zou je hen en hun eveneens door Breivik geciteerde internationale geestverwanten – van de Amerikaanse anti-islamblogster Pamela Geller tot de Lega Nord-parlementariër die Breiviks ideeën ”volkomen gezond” noemt - wel ‘indirect medeverantwoordelijk’ kunnen noemen. Want als iemand werkelijk gaat denken dat er een linkse elite bestaat die niets liever doet dan massa’s achterlijke moslims hierheen halen voor de eigen gesubsidieerde baantjes, ten koste van de eigen bevolking, dan is de stap naar gewapend verzet niet zo groot meer. Breivik beschrijft het zelf: pogingen het linkse en islamitisch gevaar democratisch tegemoet te treden hebben gefaald, en het is nu tijd om het met geweld te bestrijden, ter verdediging van het christelijke Europa.
Het maken en verspreiden van een ideologisch wereldbeeld als het nieuw-conservatisme is geen vrijblijvende bezigheid. Dat heeft een impact op de wereld, zeker wanneer daar in zulke duidelijk te identificeren zondebokken (de multiculturele elites en de moslims) worden aangewezen. Dat zouden rechtse opiniemakers, bloggers en politici zich moeten realiseren. Wanneer Wilders iets schrijft als dit:
Door heel Europa, niet alleen in Nederland, maar in heel Europa vechten de multiculturalistische elites een totale oorlog uit tegen hun bevolkingen. Met als inzet de voortzetting van de massa-immigratie en de islamisering, uiteindelijk resulterend in een islamitisch Europa – een Europa zonder vrijheid: Eurabië.
… en het daarbij heeft over de ‘Partij van de Allochtonen’ die ‘islamitisch stemvee’ naar Nederland haalt, en wanneer dat consequent herhaald wordt in online en papieren media, dan is het eigenlijk een wonder dat er door een gek nog geen aanslag is gepleegd op een partijcongres van de PvdA. Logisch toch, met zo’n apocalyptisch gevaar?
‘Guilt by association’? Nee, dit is niet de schuld van Wilders. Maar sommige opiniemakers, bloggers en politici zouden wel eens mogen kappen met het verspreiden van het kinderlijke wereldbeeld dat een almachtige linkse elite al een halve eeuw eigenhandig verantwoordelijk is voor het hierheen halen van volksstammen allemaal criminele én radicale moslims. Het is gewoon niet waar, and you know it. Hou ermee op.
Het debat over de multiculturele samenleving hoeft niet op slot. Je kunt discussiëren over de negatieve gevolgen van massa-immigratie, of over de inhoud van de islam. Maar stop ‘links’ neer te zetten als in essentie landverraders (of je die term nou letterlijk gebruikt of niet). Je delegitimeert daarmee niet alleen je tegenstander in het debat; je brengt ze ook in concreet, fysiek gevaar, zoals blijkt uit de slachting op een sociaal-democratisch partijevenement. De oproep van de Noorse koning – en het moet gezegd, ook van enkele bloggers op de Dagelijkse Standaard – tot meer beschaving, tot matiging is daarom een hele goeie. Voer gewoon een discussie, zonder de tegenstander af te schilderen op ideologische wijze.
- Edit 1: Het behoeft geen uitleg dat dit vanzelfsprekend ook geldt voor de linkerzijde in het debat. Het geldt voor iedereen.
- Edit 2: Sommige rechtse opiniemakers hebben er nog steeds niets van begrepen. Volgens Afshin Ellian is Anders Breivik alsnog een islamitische terrorist. En op GeenStijl laten ze hun ware aard zien: die van de grote pestkop op het schoolplein, die eenmaal betrapt alleen maar naar hunnie kan wijzen.
Een gerucht dat men de laatste tijd vaker pleegt te horen. Job Cohen treedt af als PvdA-leider, Ronald Plasterk volgt hem op. Hetzij voor, hetzij na de Statenverkiezingen.
Zou het een goed idee zijn? Het zou in ieder geval de totale déconfiture van Cohen zijn. Daarom denk ik niet dat het nu al gebeurt, en dat ze hem laten zitten waar hij zit, in de hoop dat hij op magische wijze nog eens populair wordt. Dat kan natuurlijk gebeuren, zie Mark Rutte. Tezelfdertijd is Plasterk waarschijnlijk een veel geschikter lijsttrekker. Een goed debater, en ook intellectueel en inhoudelijk vele malen sterker dan Cohen. Iemand ook die zelfs op rechts nog aan kan spreken.
De verleiding is groot, kan ik me zo voorstellen. Ik zou Plasterk ook veel eerder als leider van een links-liberale oppositie, samen met GroenLinks en D66, en daarmee daadwerkelijk oppositieleider zien, dan good old Job…
Hè, hè, blijkbaar dringt op links ook het besef door dat het nu echt tijd is voor eensgezinde samenwerking tegen dit meest rechtse kabinet ooit, en voor een eigen agenda. De tijd van het politieke midden is voorbij; de scheidslijn is nu tussen links en rechts, en daar zou het politiek handelen zich naar moeten richten.
Dat geldt, mijns inziens, óók voor D66, dat, na spelbreker geweest te zijn bij de eerste poging tot linkse samenwerking, zich de laatste tijd akelig veel probeert op te stellen als de nieuwe middenpartij. De beelden van het congres vandaag stemmen dan ook niet hoopvol. In deze tijd zou het duidelijk moeten zijn waar je sympathies liggen; en dat is, wat mij betreft, niet bij rechts. Zij zijn verenigd; dat zouden “wij” ook moeten zijn. Tijd voor een nieuw Front Populaire!
GroenLinks- leider Femke Halsema en PvdA- leider Job Cohen hebben in oktober vertrouwelijke gesprekken gevoerd over vergaande politieke samenwerking tussen hun partijen.
In de toekomst zou dat moeten kunnen leiden tot een permanente politieke alliantie, waar mogelijk ook D66 en SP aan deelnemen. Dat bevestigt PvdA-partijvoorzitter Liliane Ploumen, die met GroenLinks partijvoorzitter Henk Nijhof bij de gesprekken betrokken is. Ook Halsema, die het initiatief nam, bevestigt de gesprekken.
Aanleiding voor de contacten is de bezorgdheid en frustratie van veel oppositiepartijen over de richting die het kabinet inslaat. Door samenwerking willen de twee partijen politieke macht organiseren voor een alternatieve route, zegt Ploumen: „Wij willen een vrij land dat trots is op zijn beschaving en vooruit wil in de wereld.”
D66 en SP hebben niet deelgenomen aan de verkennende gesprekken, maar deze partijen schuiven wel aan bij het maandelijkse overleg van de directeuren van de wetenschappelijke bureaus van de vier partijen. Ook tijdens dit ‘Broodje progressief’, zoals ze het noemen, discussiëren die directeuren over de mogelijkheden van politieke samenwerking.
Het is een gevoelig thema. Ploumen benadrukt dat aan de gesprekken over de versterking van „het progressieve geluid” geen voorwaarden vooraf zijn gesteld. Het zijn vrije gesprekken, zegt ze, maar „zeker niet vrijblijvend”. De samenwerking moet meer gewicht krijgen dan alleen het samen indienen van Kamermoties, of het aangaan van lijstverbindingen.
Het onderstaande klinkt alweer beter. Maar met eenzaam oppositie voeren kom je er niet! Tijd voor nieuwe bondgenoten.
D66-leider Alexander Pechtold is bang de VVD als liberale bondgenoot blijvend te verliezen. Door het vormen van een minderheidsregering van VVD en CDA, die wordt gedoogd door de PVV, drijft de partij van Mark Rutte volgens hem steeds verder af van het liberalisme dat Pechtold voor ogen staat.
Dat zei hij zaterdag op het D66-congres dat werd gehouden in congrescentrum World Forum in Den Haag. Volgens de D66′er delen niet de leiders van VVD en CDA de lakens uit, maar PVV-leider Geert Wilders. Pechtold refereerde aan de presentatie van het regeerakkoord. ,,Het was ontluisterend te zien hoe Wilders zijn collega’s van het toneel speelde. Hen achterliet in de coulissen van de macht.”
Maar de D66-voorman ziet niet alleen kwaad in de vrijage van de VVD met de PVV. Hij vreest ook de hulp van de SGP, die heeft aangegeven de coalitie positief kritisch te benaderen. Volgens hem zal die steun invloed hebben op de VVD. ,,Maar vergeet ook niet, naast gedoger eerste klasse staan buiten beeld de gedogers tweede klasse: de mannenbroeders van de SGP”, speechte Pechtold. ,,Daarmee is de VVD op weg naar het zwartekousenliberalisme.”
- Edit: Trouw bevestigt nog eens de move van D66 naar het retorische “centrum”. Pure electorale tactiek, heel jammer.
D66 is het alternatief voor het kluitjesvoetbal op de flanken. Dat zei Alexander Pechtold tijdens het D66-partijcongres dat vandaag in het Haagse congrescentrum World Forum plaatsvond.
Pechtold neemt hiermee nadrukkelijk afstand van de indeling van D66 als onderdeel van het linkse blok van PvdA, GroenLinks en de SP.
Pechtold heeft al eerder aangegeven dat hij zich niet senang voelt bij het etiket ‘links’ dat nog wel eens op zijn partij wordt geplakt. Zaterdag claimde hij ‘het politieke centrum’. “Het progressieve midden, waar D66 eenzaam is na de vlucht van Cohen richting Roemer en de onomkeerbare vrijage van Verhagen en Rutte met Wilders”, zo sprak Pechtold.
Vorige week schreef ik op deze blog dat “links” op zou moeten houden zich te laten inpakken door Wilders en de rechtse coalitie, en eens eensgezind terug zou moeten polariseren. Niet, natuurlijk, door te blèren, moreel op de kast te springen of met termen te strooien, maar door harde feiten te presenteren, een duidelijk alternatief te zijn, en vooral eensgezind te zijn in de afwijzing van dit kabinet. Dit is het meest rechtse kabinet ooit, gesteund door een ondemocratische partij; wat heb je nog meer nodig? Droppen die redelijkheid, niet op inhoud, maar wel in de stijl, en, again: ga eens polariseren. Dat doen zij ook.
Ik ben blij dat ik daar door een groeiend legertje “commentatoren”, waarschijnlijk niet geheel toevallig van Volkskrant-huize, in gesteund wordt.
Wagendorp, in de papieren editie:
Met de rede alleen red je het niet meer, tegen de mafkezen.
(…)
Vorige week zagen we tijdens de regeringsverklaring hoe de oppositie zo redelijk mogelijk – op het gezellige af, met een grap en een grol en een spitse woordspeling – het debat aanging met Wilders. Die bleef grijnzend overeind.
Cohen, Pechtold, Halsema: ze zullen iets anders moeten verzinnen. Het voorspelbare gehakketak werkt niet. Wilders’ leugens en halve waarheden worden niet effectief ontmaskerd. Het wordt ook bij ons tijd dat de orators gaan terugpraten, luid en duidelijk. Dat Machiavelli plaats neemt naast Plato.
Hé gasten, jullie zijn politici – gedraag je ernaar.
Maar hoe moet links hierop reageren, nu rechts zo openlijk het masker vallen laat? In elk geval niet door dan maar de braafste van de klas te zijn. Dat is, waarop Rutte en Verhagen duidelijk hadden gegokt: wat we met de PVV niet gedaan krijgen, daar zorgt, in ruil voor af en toe een toegeworpen kleine kluif, de oppositie dan wel voor. Maar het kan niet zo zijn dat de onverantwoordelijke PVV alleen voor de leuke rechtse hobby’s tekent, en verantwoordelijk links voor de moeilijke problemen opdraaien mag.
Links moet allereerst duidelijk maken, wat er aan deze coalitie principieel niet deugt: de bevordering van de ellenbogenmaatschappij in sociaal opzicht, en de ronduit abjecte opvattingen als het om ‘de vreemdeling’ gaat. In dat opzicht stinkt het gedoogakkoord immers uit alle poriën PVV.
(…)
Dat betekent dat links op die momenten, dat de rechtse coalitie niet zonder linkse steun kan, omdat de PVV haar verantwoordelijkheid niet wil nemen, in ruil duidelijke eisen moet durven stellen: voor de steun aan elk voor de coalitie belangrijk voorstel zal de streep moeten door een volgende schunnige passage uit het gedoogakkoord. Levert dat dan weer meteen problemen op met Wilders, dan is dat geheel Ruttes eigen probleem.
Door koste wat koste te collaboreren met een ultrarechtse ondemocratische eenmanspartij hebben hij en Verhagen aan de andere helft van Nederland de oorlog verklaard. Er is voor links weinig reden om dat te vergeten, laat staan om daarvoor, omwille van de lieve vrede, meteen maar te capituleren.
Ramsey Nasr gisteravond bij Pauw en Witteman. Op zich heb ik niet zoveel met het belittlen van PVV-stemmers, zoals in onderstaand fragment in het begin gebeurt. Maar wat ik wél mooi vond is de offensieve toon waarmee Nasr zich verzet tegen het voortdurende triomfalistische kleineren van “links”, waar Wilders de hele tijd mee bezig is. Bijvoorbeeld ten aanzien van de kunst- en cultuursector. Het is heel simpel: zodra een heel gedeelte van de maatschappij weggezet wordt als niets toevoegende “linkse hobby’s”, waar de belastingbetaler voor op moet draaien, wordt het sociaal contract aan de orde gesteld. En dan zou ik zeggen: waarom betalen “wij” wel voor rechtse hobby’s? Weg met supersnelwegen, weg met de JSF, weg met de hypotheekrente-aftrek dan. Nasr zegt ‘t.
Een zelfde verzet, by the way, trof ik gisteravond bij Alexander Pechtold in DWDD. Vooral treffend was zijn schets van het triomfantelijke genoegen en het zichtbare plezier waarmee Wilders en de VVD bezuinigen op cultuur. Het lijkt voor hen méér te zijn dan alleen een electorale overwinning. Het doel is vernedering.
Enfin, terug naar Nasr. Vanaf 2.30 leest hij zijn gedicht voor, waarin Wilders een fascist wordt genoemd. Vanzelfsprekend morele verontwaardiging bij coalitiebuddy Stef Blok. Maar Nasr’s verdediging van zijn woordgebruik, vanaf 3.30, is priceless:
Vanuit historisch perspectief is het helemaal niet ver gezocht is om Wilders een “fascist” te noemen. Geweldsverheerlijking (door de knieschijven schieten, stadscommando’s), het stigmatiseren van één bevolkingsgroep, het anti-intellectualisme, het anti-elitarisme, de haat jegens links (rode neuzen afhakken), het ondemocratische karakter van de beweging, de centrale rol van de leider, het ondermijnen van democratische instituties (het parlement, de rechtspraak), het verwerpen van de internationale rechtsorde, zelfs de retoriek (miljoenen moslims uit Europa deporteren), het is allemaal dáár. Hoewel Wilders met de mond belijdt democraat te zijn, doet hij er alles aan de democratische rechtsstaat te ondermijnen.
Het vervelende is dat iedereen eraan gewend is geraakt. En dat door Wilders een positie te geven in een gedoogconstructie, VVD en CDA zijn abjecte standpunten legitimeren en normaliseren. Daarom is het goed als mensen als Nasr zo af en toe keihard zijn om hun punt te maken.
En dat, om af te sluiten, zou ”links” mijns inziens veel meer moeten doen. Niet, overigens, door te strooien met termen en morele verontwaardiging te etaleren. Maar wel door harde feiten te presenteren (zoals Pechtold deed door de “massamisleiding” van het kabinet-Rutte ten aanzien van migratie aan de kaak te stellen), een helder alternatief te presenteren, van D66 tot SP samen te werken, en vooral terug te polariseren. Géén samenwerking, geen consensus. Fuck that. Zij zijn begonnen.
- Edit: zie ook dit artikeltje in De Pers, waarin hetzelfde sentiment verwoord wordt:
Knipper even met de ogen. En denk aan dit plaatje. Het meeste rechtse kabinet zit er nu. Het wordt gedoogd door een notoire islambasher. En het wil historisch veel bezuinigen. Hoe moet een beetje linkse politicus daar oppositie tegen voeren? Met gestrekt been erin. Net zo lang beuken tot het er niet meer zit.
Maar hoe gaat dat in Nederland? D66-leider Alexander Pechtold zet een symbolische streep. Hij wil ‘voorbij de morele verontwaardiging’ gaan en lekker zaken doen met de nieuwe regering. Met zijn linkse collega’s zeurt hij twee dagen lang om een iets grotere handreiking van premier Mark Rutte.
De redelijkheid druipt ervan af bij hem, Job Cohen en Femke Halsema. En zelfs op uiterst links houdt Emile Roemer het heel bescheiden. Zo laten ze een gapend gat open voor iemand die wél de beuk erin wil gooien. Voor een linkse Geert Wilders.
Terwijl rechts zich door niets laat tegenhouden, desnoods eigenhandig het staatsrecht herschrijft, en teneinde maar dat rechtse kabinet te krijgen alles en iedereen die in hun weg staat terzijde schuift, kan op links enige vorm van samenwerking nog niet eens een dag volgehouden worden. Hoe treurig, en wat staat het verschrikkelijk slecht.
De grote culprit in deze schijnt D66 te zijn. En hoewel ik normaal gesproken net zo afkerig zou zijn van samenwerking, en dus compromitteren met, de SP, zijn dit geen normale omstandigheden meer.
Blijkbaar is het op links nog niet helemaal doorgedrongen dat de tijden van een meerstromenland, van een regenboogparlement, voorbij zijn. Je bent nu links, of rechts. Er bestaat geen midden meer. Wat Maxime Verhagen, hoe goedkoop ook, ook moge beweren, het CDA heeft zich definitief bekend tot rechts. We krijgen een premier die naar eigen zeggen niet alle Nederlanders, maar alleen rechts Nederland wenst te vertegenwoordigen.
Ok, prima. Zij zijn begonnen. Maar de enige manier om een alternatief te bieden, is samenwerken. Dat zou nu het belangrijkste doel moeten zijn, en niet gesteggel over onderlinge verschillen. The gloves are off, wat mij betreft. Dus sluit onderlinge voorlopige akkoorden, maak compromissen, I don’t know, maar doe wat om een eensgezind front te vormen.
Het is mogelijk dat D66 deze move maakt om zich, nu het CDA zich uit het centrum verwijderd heeft, in het midden te positioneren. Daarmee wordt (zeer onzeker) kortstondig electoraal gewin bovengeschikt gemaakt aan wat het primaire doel zou moeten zijn, namelijk rechts bestrijden. Jammer, want volgens mij is het goed mogelijk om progressief en liberaal te zijn terwijl je op punten samenwerkt met de SP. Het állerbelangrijkste verschil ligt namelijk niet met hen, maar met een kabinet-Wilders dat de rechtsstaat bedreigt, en Nederland kapot bezuinigt.
Helaas, helaas.
- Edit: I stand corrected. Toch een tegenbegroting. Heel goed, ga zo door!
Free Pussy Riot
Peaches, the twenty-first century torchbearer of feminist punk, just released a video and track in support of Pussy Riot, the Russian female anarc...
EHRM handhaaft SGP-uitspraak Hoge Raad
Dat ging nog best snel: het Europese Hof voor de Rechten van de Mens (EHRM) heeft zich uitgesproken over de vrouwen uitsluitende praktijk van de S...