Eén van de grootste morele blinde vlekken in Nederland is de behandeling van vreemdelingen in onze “detentiecentra”. Nederland wordt al jaren bekritiseerd door diverse internationaal- en Europeesrechtelijke instellingen vanwege onze behandeling van asielzoekers, en daarbij voegt zich nu Amnesty International met een schrijnend rapport (.pdf).

De conclusie: Nederland – dit land – schendt structureel mensenrechten in de behandeling van illegale vreemdelingen in detentiecentra. Vreemdelingen zitten maandenlang, soms jarenlang vast, medische zorg is onder de maat, de huisvesting is slechter dan in gevangenissen (luchtplaatsen die eruit zien als kooien), isoleercellen, mishandeling door bewakers en gebrekkige klachtenprocedures daarover, aflatende rechtsbescherming, en het plaatsen van kwetsbare groepen zoals minderjarigen, zwangere vrouwen, psychiatrische patiënten en bejaarden in detentiecentra.

Children of Men anyone? Ongelooflijk dat dit in Nederland gebeurt. Ons eigen kleine Guantánamo Bay. En eigenlijk bijna niemand die het interesseert.

De Volkskrant:

Nederland blijft onverminderd de mensenrechten van illegale vreemdelingen schenden. Dit concludeert Amnesty International in een nieuw rapport over de detentiecentra. Hoewel ze doorgaans geen strafbaar feit hebben gepleegd, zijn de acht- tot tienduizend vreemdelingen die jaarlijks in een detentiecentrum worden opgesloten slechter af dan criminelen in de gevangenis, zo schrijft Amnesty.

(…)

Zo worden goedkopere alternatieven voor het opsluiten van vreemdelingen, zoals een meldplicht of een borgsom, nog steeds nauwelijks ingezet. Volgens internationale mensenrechtenverdragen mag opsluiting alleen als ‘ultimum remedium’, als laatste redmiddel.
 
Maar in Nederland is het juist de meest gangbare manier om met illegale vreemdelingen om te gaan. Volgens Amnesty-cijfers kost dit de Nederlandse belastingbetaler jaarlijks tenminste 92,7 miljoen euro. Met de alternatieven zou daarvan 70 miljoen euro bespaard kunnen worden, aldus Amnesty.

(…)

Vreemdelingen zitten in Nederland bovendien aanmerkelijk langer vast dan in omringende landen.

(…)

In 2009 zaten vreemdelingen gemiddeld 97 dagen vast, met uitschieters tot wel twee jaar.
 
Ter vergelijking: in Denemarken zitten vreemdelingen gemiddeld 47 dagen vast, in Duitsland 42 dagen, in België 23 dagen.

Ook schiet de medische zorg in de detentiecentra volgens Amnesty nog altijd tekort. Vreemdelingen met lichamelijke klachten worden vaak afgescheept met paracetamol. ‘Let wel: één paracetamol’, zegt Edward. ‘Meer krijgen gedetineerden niet, uit angst dat ze zich vergiftigen.’ Edward herinnert zich een medegedetineerde met nierstenen die ondanks acute pijn dagenlang alleen een paracetamol kreeg en niet de medische zorg waar hij om vroeg.

(…)

Niet alleen de medische zorg, maar ook de huisvesting van vreemdelingen is vaak slechter dan die in gevangenissen, concludeert Amnesty. De Inspectie voor de Gezondheidszorg zette eerder dit jaar al vraagtekens bij het gevangenisregime in de detentiecentra. ‘De huisvesting van sommige detentiecentra was slechter dan in penitentiaire inrichtingen het geval is. Luchtplaatsen die als een kooiconstructie waren gebouwd, leken op een enkele plaats bijna mensonwaardig.’
 
Amnesty laakt de klachtenprocedures van de detentiecentra. Klachten van vreemdelingen over mishandeling door bewakers worden vaak niet of slechts gebrekkig onderzocht. Ook de rechtsbescherming van gedetineerde vreemdelingen voldoet niet. Zo zien volgens Amnesty steeds meer advocaten af van het verdedigen van vreemdelingen omdat de overheidsvergoedingen voor vervolgberoepen met 25 tot 75 procent zijn teruggeschroefd. De rechtshulp voor vreemdelingen komt daardoor in gevaar, aldus Amnesty.

(…)

Vreemdelingen – waaronder ook hongerstakers – worden bovendien te vaak weggestopt in isoleercellen.

‘Het is een schending van artikel 3 uit het mensenrechtenverdrag: het verbod op inhumane en vernederende behandeling.’
Amnesty constateert dat er in Nederland nog altijd veel kwetsbare mensen in vreemdelingenbewaring worden geplaatst, zoals minderjarigen, slachtoffers van marteling of mensenhandel, zwangere vrouwen, (psychisch) zieken en bejaarden.